Gex Trilogy straft je niet in de Media Dimension
Platformliefhebbers uit het PlayStation 1-tijdperk kennen ongetwijfeld Gex. De net-geen-mascotte kreeg in de jaren negentig drie toffe games, maar rond de millenniumwisseling verdween het diertje uit het oog. Zet de trilogieremaster de serie op de kaart?

De Gex Trilogy brengt me helemaal terug naar de jaren negentig, aangezien dit één van de spellenreeksen is die mij de wereld van videogames introk. Als jong jochie had ik met moeite een PlayStation 1 bij elkaar gespaard en ervaarde ik de tofste avonturen met bijvoorbeeld Tombi, Final Fantasy en Tomb Raider. Maar ook Gex: Enter the Gecko hield mij vlak voor de millenniumwisseling aan de beeldbuis gekluisterd. Toen Limited Run Games in 2023 aankondigde dat er een trilogie remaster aankwam, klopte mijn hart een stuk sneller. Maar zou Gex in 2025 nog steeds leuk zijn? We zagen immers met andere spellen, zoals Glover, dat nostalgie zich niet altijd goed vertaald naar het heden.
Toen gamedesigner Lyle Hall in 1993 bij Crystal Dynamics kwam werken, mocht hij direct een eigen game gaan ontwikkelen. Het plan was het spel om een filmstuntman te laten draaien, maar op aanraden van collega’s paste hij dit aan. Niet langer draaide Gex om een stuntman, maar om een gekko die in de filmwereld terechtkwam. En dan hebben we het niet over Hollywood, maar een dimensie waar foute en slechte films werkelijkheid zijn. Met de vele verwijzingen en foute nineties oneliners wilden de ontwikkelaars van Gex een nieuwe mascotte maken. Helaas trok de ontwikkelaar na drie delen al de stekker uit de franchise.

Van filmfanaat naar de hoofdrol
We maken kennis met de gekko wanneer hij veel geld van zijn oom erft en er een landhuis mee koopt. Nu hij rijk is, hoeft hij niet meer te werken en maakt hij er het beste van. In het geval van Gex betekent dat dag en nacht op de bank films kijken. Wanneer er een vlieg door zijn kamer zoemt, eet Gex het insect op. Het bleek echter geen vlieg te zijn, maar een drone van de kwaadaardige Rez. Rez is een slechterik die de macht heeft in de digitale Media Dimension. Het doel van de dimensie is om slechte en foute films voor altijd te laten bestaan en Rez ziet Gex als de perfecte mascotte. De drone transporteert Gex dan ook naar de Media Dimension, waarna de gekko door allerlei filmwerelden moet bewegen om te kunnen ontsnappen.
En zo begint het eerste deel, dat oorspronkelijk in 1995 op de 3DO verscheen. Je bestuurt Gex in een 2d-platformer, waarbij je constant zijn unieke vaardigheden gebruikt. Zo sla je met je staart om vijanden uit te schakelen, op je staart stuiteren (om een deel van de grond weg te halen) en voorwerpen oppakken met je lange tong. Wat Gex destijds, en nu nog steeds eigenlijk, uniek maakt, is dat je over de muren en plafonds kunt lopen. Dit brengt het verkennen van de levels letterlijk naar een hoger niveau. Per level is je doel een afstandsbediening vinden, waarmee je naar het volgende level… nee, filmkanaal, zapt.

Tijd voor 3d
Het eerste deel werd erg goed ontvangen en kreeg even later ook ports op de PlayStation 1, Sega Saturn en pc. Het leek erop dat Gex inderdaad een nieuwe mascotte zou worden. Drie jaar later kwam dan ook het vervolg Gex: Enter the Gecko uit. Dit zou oorspronkelijk ook een 2d-platformer worden, echter bewezen Crash Bandicoot en Mario 64 dat het platformgenre ook goed in 3d werkte. De ontwikkelaar gooide het eerste prototype weg en begon opnieuw in 3d. Het verhaal bleef simpel: de FBI heeft door dat Rez nog steeds leeft en ontvoert Gex om hem in de Media Dimension te gooien. Als Gex al eerder Rez kon verslaan, dan kan hij dat ook een tweede keer.
Dit keer bevindt Gex zich dus in een 3d-versie van de dimensie. Je kunt als speler vrij rondlopen en zelf bepalen in welke volgorde je de levels speelt. Wel dien je eerst gebieden vrij te spelen door genoeg afstandsbedieningen te verzamelen. Over het algemeen kun je per level drie van de dingen vinden. Je kunt ze echter niet allemaal in één ruk verzamelen. Net als in Mario 64 is het zo dat je per keer één remote (ster) verzamelt. Ze zijn namelijk gekoppeld aan een missie en bij het behalen van de missie, teleporteert het spel je uit het level. Verder is het zo dat Gex dezelfde vaardigheden gebruikt uit het voorgaande deel, en dat Enter the Gecko nieuwe ideeën presenteert. Zo wordt het repertoire van Gex flink uitgebreid.

Wissel nooit van winnend paard
Het was duidelijk: Crystal Dynamics had een pareltje in handen. Gex: Enter the Gecko viel ook erg goed in de smaak en vooral de PlayStation-variant werd destijds gezien als een topper. Een jaar later verscheen dan ook al het derde deel, Gex 3: Deep Cover Gecko. In dit deel is Gex een eigen spionnenbedrijf begonnen. Op een dag krijgt hij een bericht van één van zijn medewerkers die ontvoerd is in de Media Dimension. Het is dus tijd om de digitale wereld opnieuw te betreden.
Gex 3: Deep Cover Gecko is binnen een korte tijd na het tweede deel verschenen en dat merk je dan ook. Dit derde deel is namelijk meer van hetzelfde, alleen dan groter. De levels zijn uitgebreider, er zijn meer personages per keer in beeld en er zijn meer power-ups en dergelijke. Daarnaast heeft de ontwikkelaar een aantal aspecten van het eerste deel met het tweede deel gecombineerd. Hierdoor krijg je het gevoel dat je echt met een reeks te maken hebt en niet met wat losse delen.

Gex Trilogy: authentieke ervaring
Platformfanaten kunnen in elk geval hun hart ophalen met de Gex-spellen. Of je nou het 2d-deel speelt of de 3d-versies; het zijn goede platformers. In elke game word je uitgedaagd om de omgevingen goed te verkennen, terwijl je allerlei obstakels en vijanden dient te ontwijken. De vele verwijzingen en humor die je tegenkomt verrijken het gevoel dat je met een typisch jaren negentig-product te maken hebt. Maar waar alle 3d-spellen in die tijd last van hadden, speelt ook bij Gex: de camera. Ontwikkelaars waren nog volop op zoek naar hoe ze het best de camera in een 3d-omgeving konden laten werken en zelfs games als Mario 64 hadden hier last van. Crystal Dynamics heeft een poging gedaan om de camerabesturing te verfijnen, maar slaagde er slechts deels in.
In de Gex Trilogy-remaster speelt dat probleem dan ook nog steeds. De Carbon Engine van Limited Run Games zorgt ervoor dat je de camera vrij kunt bewegen met het pookje, waardoor het probleem opgelost lijkt te zijn. Ware het niet dat de camera toch regelmatig blijft hangen of niet mee wil bewegen. Dit geeft het authentieke gevoel, maar helaas ook wat frustratie. Een ander minpunt van de oorspronkelijke 3d-delen was de besturing. Je kon Gex in acht richtingen besturen, wat resulteerde in onwennige sprongen. In de remaster heb je de moderne 360-graden-besturing, wat alles een stuk soepeler maakt. Onnodige sterfgevallen zullen hierdoor een stuk minder voorkomen.
De Limited Run Games-aanpak
Limited Run Games is ooit opgericht om digitale games te preserveren. Waar tegenwoordig juist vaak fysieke spellen een digitale versie krijgen om ze te kunnen behouden, doet Limited Run Games dat juist andersom. Is een spel enkel digitaal uitgekomen, dan verdient het volgens hen ook een fysiek exemplaar. In de loop der tijd heeft het bedrijf een tweede divisie erbij gekregen, dat retrogames opnieuw uitbrengt. Zo kunnen meer gamers van de klassiekers genieten en vindt er eveneens op dit vlak behoud van games plaats.
Preservatie is dus een kernwoord van het bedrijf en dat merk je goed bij zijn remasters. Waar andere bedrijven vaak nieuwe dingen toevoegen of aspecten op grote schaal verbeteren, is dat bij Limited Run Games wat geringer. In het geval van Gex Trilogy heb je de eerder genoemde camera en besturing die nu soepeler werken. Daarnaast is het visuele vlak wat opgepoetst, al merk je dat bij het eerste deel niet echt. De 3d-delen hebben nu widescreenoptie en je hebt de mogelijkheid om op elk moment de tijd terug te spoelen en om op te slaan. En zoals we gewend zijn van de ontwikkelaar is er in het hoofdmenu een galerij te vinden met allerlei artwork en schetsen. Ondanks het gevoel dat Limited Run Games weinig aanpaste, heb ik toch het idee dat de Gex Trilogy een stuk moderner aanvoelt.

Gex Trilogy kopen?
Gex: Enter the Gecko heb ik vroeger helemaal plat gespeeld. Hierdoor was ik zowel enthousiast als bang voor de remaster. Ik kon eindelijk weer de klassieker spelen waar het voor mij ooit mee begon en daarbij het eerste en derde deel ontdekken. Maar ondertussen vroeg ik me, met enige afstand tot de games uit de jaren negentig, toch af: was Gex wel echt zo leuk? En werkt zo’n remaster wel? Het antwoord is een duidelijke ja.
Het is leuk om het eerste deel te ervaren en hoe anders het is ten opzichte van zijn opvolgers. Het is een uitdagende en goede 2d-platformer. Het tweede en derde deel lijken erg op elkaar en zijn dan ook twee toffe 3d-platformers. Er zit veel humor in, de afwisseling tussen levels is even aanwezig als leuk en de uitdaging om alles te halen is groot. Hoewel ik de Limited Run Games-aanpak vaak wat minimaal vind, zorgt die er wel voor dat de games gewoonweg toegankelijk en goed speelbaar zijn. Zo werkt de camerabediening beter, ook al blijft de camera zelf nog wel eens ergens achter hangen. Ook de 360-graden-besturing zorgt ervoor dat je nu daadwerkelijk de controle hebt tijdens rennen en springen. Het is dan ook absoluut geen straf om opnieuw in de Media Dimension te springen.
Limited Run Games heeft ons een recensiecode gegeven voor Gex Trilogy. We hebben de game gespeeld op pc. Voor meer gamereviews kun je terecht in ons overzicht. Je kunt je daarnaast aanmelden voor onze Discord, waar we het over dit soort spellen en meer hebben.
