Gamestate Circus Zandvoort behoudt geliefd concept, maar levert ook in

Vlak nadat we op de redactie het idee bespraken aandacht te gaan besteden aan Nederlandse arcadehallen, kregen we de uitnodiging om bij de opening van Gamestate Circus Zandvoort aanwezig te zijn. Een locatie die eigenlijk niet zo logisch is als die lijkt. Gamestate is zich namelijk wereldwijd aan het vestigen in grote, toeristische steden, waar Zandvoort niet bepaald onder valt. En toch heeft het Limburgse bedrijf een vijftigste vestiging geopend in het lelijkste gebouw van Nederland.

Tijdens de opening vertelt de eigenaar van Gamestate, Roel Veltmeijer, dat hij op een dag een vreemd bericht kreeg op zijn LinkedIn-profiel. Hem werd aangeboden een Gamestate te vestigen in het pand van Circus Zandvoort, een evenementenlocatie die heel bekend is in de wijde omgeving. Aangezien Veltmeijer de eigenaar van Circus Zandvoort kent, twijfelde de Gamestate-oprichter of het bericht wel legitiem was. Maar al snel bleek dat Circus inderdaad zou gaan stoppen en een geïnteresseerde ondernemer de locatie kon overnemen.

Gamestate Circus Zandvoort

Circus Zandvoort bestond destijds uit drie verdiepingen met op elke verdieping een andere activiteit. Zo kon je bovenin naar de bioscoop, op de middelste verdieping naar een casino en beneden je geld besteden aan een arcadehal. Gamestate heeft besloten het casino eruit te gooien, maar de andere twee activiteiten te bewaren. En dat is een primeur voor het bedrijf, aangezien het nog niet eerder een bioscoop gehad heeft. De middelste verdieping is omgetoverd tot een centrale hal, waar je een drankje kunt doen en wat bargames kunt spelen. Denk hierbij aan darten, pinball, snooker en shuffleboard. Dit past mijns inziens goed bij de andere twee lagen, aangezien je zodoende zorgt voor een ouderwetse sociale hub.

Want dat is wat een arcadehal ooit was, waardoor die in de jaren tachtig een populair fenomeen werd. De game-industrie had te maken met snelle technologische ontwikkelingen en games zoals Donkey Kong, Pac-Man en Space Invaders waren perfect geschikt voor arcadekasten. Voor jongeren was het echt een sociaal knooppunt waar ze met vrienden konden gamen en voor de arcade-eigenaren was het dankzij het muntsysteem een goudmijn. En toch verdween de arcadehal uit het landschap in de jaren negentig.

Mix van kermisspellen en arcadekasten

Door de komst van steeds krachtigere pc’s en consoles werd de arcadekast steeds minder interessant. Mensen spraken bij elkaar thuis af om van de nieuwste spellen te genieten, waardoor de arcadehal steeds minder aandacht genoot. Dat was funest voor haleigenaren. Niet alleen omdat ze minder inkomsten hadden, maar ook omdat ze nog steeds geld moesten investeren in hun kasten. Die vergden namelijk flink wat onderhoud, waardoor de exploitatie op den duur niet meer rendabel was. De ene na de andere locatie stopte en voor een lange tijd kende Nederland vrijwel geen arcadehallen meer. Maar nu retrogaming steeds populairder wordt, zien we gelukkig ook steeds meer arcadehallen terugkeren. En dat is iets wat wij alleen maar toejuichen.

Gamestate Circus Zandvoort is daar het meest recente voorbeeld van. De kernactiviteit van Gamestate zit echter in het faciliteren van arcade- en kermiskasten. Je merkt dan ook dat de onderste verdieping in het oude Circus-gebouw de meeste aandacht gekregen heeft. Ongeveer de helft van de verdieping bevat zowel nieuwe als oude kasten en in het overige gedeelte vind je allerlei typische kermisspellen. Denk hierbij aan Skeeball, Power Roll en basketbal. Het leuke aan dit gedeelte is dat je tickets kunt winnen door goed te spelen. Heb je er genoeg, dan lever je ze in voor verschillende prijzen, zoals bordspellen, een Nintendo Switch 2 of een reep chocolade. Hoewel we ons zeker hebben vermaakt met dit gedeelte, kwamen we uiteraard meer voor de retrospellen. Hieronder bespreken we onze top vijf arcadekasten; ze staan in willekeurige volgorde.

Tomb Raider Arcade

Zelf zijn we opgegroeid met de oude Tomb Raider-games, maar we konden ook zeker genieten van de nieuwe reeks die in 2013 begon. Ter ere van de games en de liveaction-film die uitkwam, kwam in 2018 een Tomb Raider-arcadekast uit. Hiervan bestaan twee varianten: één voor twee spelers en de ander voor vier. De laatste is in Gamestate Circus Zandvoort te vinden. De kast bevat vier lichtpistolen, met een herlaadfunctie. Pak hiervoor de bovenkant vast en beweeg die naar achteren om nieuwe munitie te krijgen. Zoals vele arcadegames betreft dit een rail shooter waarbij je Lara Croft volgt door de gebeurtenissen uit de game die in 2013 verscheen. Je beschermt de bekende avonturier door vijanden neer te schieten en moet ondertussen ook jezelf verdedigen.

We speelden het spel met z’n drieën en dat leverde lekkere chaotische momenten op. Doordat er altijd meerdere vijanden op het scherm verschenen, moesten we goed samenwerken om op tijd iedereen neer te schieten. Helaas had de kalibratie van de pistolen een afwijking, maar al snel leerden we gewoon naar het richtpunt te kijken. Met elk raak schot krijg je punten en als je de vijand doodt, krijg je een dikke bonus.

Hierbij zijn headshots erg effectief en wordt het nauwkeurig richten dus beloond. Kijk ook goed rond, want her en der kun je collectibles en power-ups vinden. Tomb Raider Arcade is een actievol avontuur, waarbij je steeds weer credits toevoegt om maar verder te kunnen spelen. Helaas staat de kast wel op een ongelukkige plek. Degene die met het pistool van speler één in zijn of haar hand staat, heeft last van een paal die schuin voor de kast staat. Ook weerkaatst het licht enorm op het scherm.

Daytona Championship USA

Toen de arcadekasten aangingen, rende Wesley direct naar Daytona Championship USA. Begrijpelijk, want dit is een echte arcadeklassieker. Sega wilde met Daytona inspelen op de Amerikaanse populariteit van Nascar en een geduchte concurrent voor Ridge Racer van Namco worden. Door drie bekende circuits na te maken en een intensief onderzoek te doen naar alle aspecten van stockcars wisten ze een goede arcaderacer neer te zetten. De arcadekast heeft vervolgens het visuele vlak naar een hoger niveau getild, introduceerde het schakelen, voegde drie nieuwe parkoersen toe en vernieuwde de beroemde Daytona International Speedway-baan.

Als man van twee meter pas ik in weinig racekasten, maar tot mijn verbazing kon ik de stoel ver genoeg naar achteren schuiven om toch comfortabel te kunnen zitten. Hierdoor konden Wesley en ik tegen elkaar racen. Al snel werden we eraan herinnerd dat de game behoorlijk moeilijk is en we eindigden beiden dan ook op de makkelijkste baan niet eens in de top twintig. En toch was het genieten. De game geeft uitdaging en voldoening, mede door het gevoel van snelheid, het kunnen botsen tegen anderen en een goede feedback in het stuur. Op een gegeven moment koos ik zelfs een auto waarbij je handmatig moet schakelen en tegen mijn verwachting in maakte dit de ervaring nog beter. Hoewel het systeem in staat is met in totaal vier mensen te racen, houdt Gamestate Circus Zandvoort het echter op twee spelers, helaas.

Mission: Impossible Arcade

Hoewel de Mission: Impossible Arcade-kast pas in 2019 op de markt verscheen, krijg je wel echt een retrogevoel bij de game. De cabine is erg groot en bevat plek voor vier spelers. Echter is de kast zo gemaakt dat je ook in je eentje of met z’n tweeën kunt spelen, terwijl andere mensen de overige twee plekken innemen voor hun eigen potje. De kanten zijn opgedeeld in twee teams, waarbij je probeert om als snelste door de levels te komen. Hiervoor heb je de beschikking tot twee pistolen, die je tegelijkertijd kunt gebruiken. Gebruik je er slechts één, dan schiet je nauwkeuriger.

Op bepaalde plekken dien je een accessoire te gebruiken, zoals een wachtwoordhacker of een minibom. Hierbij dien je te buttonmashen op een knop die iets verder op de kast zit. Dit is slechts een klein gameplayelement, maar levert wel veel gelach op. Zo speelde ik met Peter dit spel en doordat we zo gefocust op het richten en schieten waren, duurde het steeds eventjes voordat we doorhadden dat we op de knoppen moesten drukken. We schoven dan naar voren om bij de knop te kunnen en begonnen als malloten erop te slaan. Het spel zelf zit gelukkig goed in elkaar en levert een toffe rail shooter op. Het andere team was al eerder begonnen, maar het spel onthoudt hun tijd en toont het wanneer je zelf het betreffende level speelt. Hierdoor krijg je toch echt het gevoel dat je tegen ze aan het racen bent.

Halo: Fireteam Raven

Bij het binnenlopen van de arcade-afdeling viel direct de Halo: Fireteam Raven-kast op. De kast werd oorspronkelijk exclusief voor een Amerikaanse keten gemaakt, maar vond in 2018 alsnog zijn weg naar de rest van de wereld. In Zandvoort staat de tweespelersvariant, waarbij je plaatsneemt achter een enorm scherm met twee gemonteerde turret guns. Het verhaal speelt zich af tijdens de gebeurtenissen van de allereerste game, Halo: Combat Evolved, en laat je in de huid kruipen van een ODST-soldaat die vecht tegen de bekende Covenant-troepen. Je kunt in totaal zes missies spelen.

De game brengt het oude en vertrouwde Halo-gevoel goed naar voren. Zo goed zelfs dat Wesley sneller door zijn credits heenging dan die doorhad. Eén van de opvallendste aspecten aan Halo: Fireteam Raven is dat je de ervaring kunt koppelen aan je Xbox Live-account. Je scant hiervoor een qr-code en kunt daarmee je speelsessie opslaan. Zo kun je een volgende keer verdergaan en wordt je score bijgehouden op een online leaderboard. Ook speel je via het koppelen unieke naamplaten vrij in Halo: The Master Chief Collection. Het is slechts een extra element, maar we vonden dit wel een toffe mogelijkheid.

Hot Wheels: King of the Road

Wie is er niet groot mee geworden? Of je nou van auto’s hield of niet, Hot Wheels was in vrijwel elk huis terug te vinden. Het is dan ook niet gek dat maker Mattel kansen zag liggen op het virtuele vlak en er videogames van liet ontwikkelen. Eén van die games is op een arcadekast uitgekomen en liet ons echt weer terugkeren naar onze jeugd. De kast biedt plek voor maar liefst zes spelers, waarbij je meer tickets wint als er meer spelers meeracen. Ja, je leest het goed: de Hot Wheels-arcadekast levert ook tickets op. Daar hebben wij dan ook de meeste van onze tickets vandaan gehaald.

Je kunt kiezen uit drie levels, die bestaan uit de typische speelgoedbanen. Het doel hierbij is niet om als eerste over de finishlijn te komen, maar door zoveel mogelijk munten te verzamelen. Het moeilijke hieraan is dat je elkaar weg kunt duwen, stukken van de baan ineens ophouden en je ineens obstakels tevoorschijn kunt toveren. Dit levert een bizar leuke combinatie op. Je moet namelijk op vier dingen letten: verzamel je wel genoeg muntjes, waar zijn de andere racers, hoe verloopt de baan en waar zijn de obstakels? Het principe is erg eenvoudig, maar het plezier dat het oplevert is groot. We hebben hier dan ook veel potjes op gespeeld, totdat we gevraagd werden of anderen het ook eens mochten proberen. Eigenlijk niet, maar soit.

Is Gamestate Circus Zandvoort het bezoeken waard?

Toen ik nog op school zat, kwam ik graag in Circus Zandvoort. Het was dan ook slecht nieuws dat de toko zou gaan sluiten. Maar de overname van Gamestate bracht weer wat hoop met zich mee. Duidelijk was dat er dingen zouden gaan veranderen en onze vraag was dan ook of de arcadehal in zijn nieuwe vorm nog altijd de moeite waard is. Het antwoord op die vraag is wat ons betreft een ‘ja’ Hoewel er nu de typische paarse sfeer van Gamestate hangt en ik het zonde vind dat bijvoorbeeld de Crazy Taxi- en Time Crisis-kasten weg zijn, is er qua opzet eigenlijk niet veel veranderd. Nog steeds wordt ongeveer de helft van de verdieping gevuld door kermisspellen en de andere helft door arcadekasten. Ook is het verzamelen van tickets gebleven en kun je er leuke prijzen mee verdienen.

Hoewel ik nog maar twee andere Gamestate-locaties heb bezocht en er binnenkort naar meer ga, staat de Circus Zandvoort locatie bij mij wel bovenaan van de keten. Zoek je echter een pure arcadehal, zonder flitsende kermisspellen, dan is dit niet de eerste plek die ik aan zal raden. Je vindt hier desondanks een aantal leuke kasten, maar de nadruk ligt duidelijk op de combinatie tussen beide helften. Daardoor heeft ook deze Gamestate een flink commercieel karakter, zoals een typische kermis, maar dat is waarschijnlijk de prijs die we tegenwoordig moeten betalen om überhaupt nog naar een arcadehal te kunnen gaan.

De tekst is geschreven door Sven Verschoor, aangevuld met opmerkingen van Wesley Akkerman. Tijdens de opening hebben we allemaal (Sven, Peter en Wesley) een kaart van Gamestate gekregen met credits erop, zodat we kosteloos de games hebben kunnen spelen. Voor meer achtergrondverhalen en verslagen kun je terecht in ons overzicht. Ook hebben we flink wat reviews klaarstaan, van allerlei hardwareproducten en natuurlijk een aantal games die je gewoon thuis speelt.