De Steam Deck houdt zich nog steeds staande

Het is alweer een aantal jaar geleden dat Valve de Steam Deck uitbracht. Een handheld met daarop de populairste en meest uitgebreide gamewinkel van dit moment. Hoewel dat als een top idee klinkt, was menig gamer toch huiverig. Je kunt gemakkelijk indiegames draaien op zo’n handheld, maar hoe zit dat dan met veeleisende AAA-titels? Die zouden dan toch nooit op zo’n draagbaar platform werken? Valve bewees echter het tegendeel en de Steam Deck werd een onvervalst succes.

Handhelds werden weer helemaal hip. Niet alleen de eerste Nintendo Switch en de Steam Deck verkochten goed (al doet de Switch 2 het ook niet slecht), ook andere handhelds die nieuw op de markt kwamen scoorden vaak goed. Zo heeft Asus een sterke positie ingenomen met de ROG Ally, wist Lenovo succesvol zijn laptop om te toveren naar de handheld Legion Go en ook MSI wist hoge ogen te gooien met de MSI Claw. De Steam Deck heeft dus veel merken geïnspireerd en kreeg zo de nodige concurrentie. Nu Valve’s kindje steeds ouder wordt, kijk ik hoe het apparaat zich staande houdt in al dat geweld.

Van console en handheld naar pc, terug naar handheld

Om te beginnen is het handig om te weten dat ik gebruikmaak van de Steam Deck OLED. Dit is het tweede model dat uitkwam, dat een aantal voordelen heeft ten opzichte van het eerste model. Dit artikel is dan ook op de OLED-variant gebaseerd. Zelf heb ik lang getwijfeld of ik de Steam Deck zou aanschaffen. Uiteindelijk heb ik in 2024 de knoop doorgehakt en kwam er één in huis. En tot op heden heb ik daar allesbehalve spijt van.

Ik was altijd een console- en handheldgamer, tot een paar jaar geleden. Ik had een nieuwe pc gebouwd en groepen vrienden begonnen wekelijkse speelsessies via Steam en Discord te organiseren. Qua multiplayer stapte ik over van console en handheld naar pc en de singleplayergames volgden al snel. Veel van de spellen waar ik interesse in had, waren immers ook op Steam te vinden. In de loop van de jaren kwamen er meer en meer console exclusives naar de pc toe en raakte ik enkel de Nintendo Switch nog aan naast mijn desktop. Maar na de aanschaf van de Steam Deck ben ik juist weer teruggekeerd naar de bank en maak ik de meeste speluren op de handheld.

Wat houdt de Steam Deck precies in?

De Steam Deck bevat als besturingssysteem SteamOS. Je kunt dit zien als de applicatie Steam, maar dan uitgebreider zodat die perfect op een handheld draait. In plaats van Windows is het een Linux-distributie, die op Arch Linux gebaseerd is. Juist doordat de Steam Deck zijn eigen besturingssysteem heeft, heeft Valve alles erg kunnen optimaliseren. Zo heeft het Proton als tussenlaag ontwikkeld, die als het ware Windows-games geschikt maakt voor de Linux-achtergrond van SteamOS. De applicaties draaien zonder problemen, de besturing is logisch er is nergens vertraging aanwezig.

Het hoofddoel is natuurlijk het kunnen spelen van spellen. Hiervoor maak je gebruik van de bekende Steam-omgeving, waarbij je onder andere een winkel en een spelbibliotheek hebt. Je kunt alle spellen die je op pc hebt ook op de Steam Deck vinden. En hoewel in principe het gros van de games speelbaar zijn om Steam Deck, zal niet elke ervaring even geoptimaliseerd zijn. Hiervoor heeft Steam een soort keurmerk bedacht, waardoor je in één oogopslag ziet of een spel goed speelbaar is, het wordt afgeraden of dat er kanttekeningen zijn (zoals dat de tekst klein is of dat je extra software dient te installeren).

De wil van de gamer is wet

Het apparaat zelf is vrij groot en bevat een scherm van 7,4 inch. Door zijn grootte is de Steam Deck ook wat zwaarder. Oorspronkelijk dacht ik dat de grootte en het gewicht een probleem zouden zijn, maar dat is niet het geval. In tegendeel: het zorgt voor een luxe gevoel. Zeker in combinatie met hoe ergonomisch de handheld is, ligt die goed in de hand en speelt die erg fijn. Zelfs langere speelsessies gaan moeiteloos, zonder dat je polsen onder druk staan.

Valve heeft de SteamOS vrij open gebouwd. De standaardinstellingen zullen voor veel gamers al direct goed zijn, maar voor de puristen zijn er erg veel instellingen aan te passen. Mocht je toch verder willen gaan dan alleen Steam-spellen spelen, dan heeft Valve zelfs de mogelijkheid gegeven andere besturingssystemen te installeren. Dit kun je eenvoudig via een sd-kaart doen of de wat gevaarlijkere, maar efficiënte manier via een dualbootinstallatie op de interne ssd. Zo kun je bijvoorbeeld Windows installeren om gemakkelijker en optimaler Xbox Game Pass, Epic Games en GOG te kunnen gebruiken (al heeft Windows de nodige… verbeteringen voor zich liggen).

Een vergelijking met de concurrenten

In 2025 heeft Valve het gebruik van SteamOS vrijgegeven voor andere handhelds. Hierdoor zal je in de nabije toekomst steeds meer pc handhelds met dit besturingssysteem gaan zien. Tot op heden gebruikt de concurrentie echter voornamelijk Windows. Het voordeel hiervan is dat je de andere gamelaunchers kunt gebruiken, maar daarentegen is Windows nog steeds niet optimaal voor een handheld. Het draait veel onnodige applicaties op de achtergrond, je krijgt pop-ups van programma’s die je niet gebruikt en navigatie is een stuk onhandiger.

Maar de concurrentie biedt ook een aantal duidelijke voordelen ten opzichte van de Steam Deck. Eén daarvan is het beeld. De ROG Ally en MSI Claw hebben slechts een scherm van 7 inch, maar beide schermen hebben wel een resolutie van 1080p en een verversingssnelheid van 120 Hz. Dit in tegenstelling tot 800p en 90 Hz bij de Steam Deck. De Lenovo Legion Go doet er nog een schepje bovenop met een scherm van 8,8 inch, 2560p en 144 Hz. De concurrentie heeft dus scherpere en vloeiendere beelden. Ook loopt de Steam Deck qua processor inmiddels achter op de rest, wat ook logisch is na zoveel jaar.

Is de Steam Deck het nog steeds waard?

Qua hardwarespecificaties wint de concurrentie het dus. En toch blijft de Steam Deck een grote favoriet onder veel gamers en ook bij mij. Het is bij de nieuwste spellen even afwachten of ze wel (goed) speelbaar zijn op het apparaat, maar de meeste spellen spelen er nog steeds prima op. Omdat SteamOS speciaal voor Steam gemaakt is, werkt alles zeer efficiënt en vloeiend. Hierdoor gaat de kleinere accu gemiddeld langer mee dan bij de andere handhelds en krijg je een zeer goede ervaring tijdens het gebruiken van de Steam Deck.

Daarnaast blijft het apparaat de meest ergonomische handheld tot op heden en zijn de twee trackpads perfect voor bijvoorbeeld shooters. Hoewel de concurrentie prachtige handhelds uitbrengt, weet Valve zijn kind toch zeer relevant te houden. Wel vertonen de eerste ouderdomssymptomen zich, waardoor je niet voor elk spel meer de Steam Deck kunt pakken. Zo ervaarde ik compatibiliteitsproblemen met Clair Obscur: Expedition 33 en met S.T.A.L.K.E.R.: Legends of the Zone Trilogy Enhanced Edition. Voor beide keerde ik toch maar weer naar mijn desktop. De Steam Deck blijft dus in 2025 nog steeds een belangrijke speler, al zou het niet verkeerd zijn als de opvolger binnenkort de kop opsteekt.

De Steam Deck is onder meer op Bol.com en Amazon te vinden. Koop je iets via de affiliatelink? Dan verdient RetroReady daar een kleine commissie aan, zonder dat het jou geld kost. Kom ook gezellig hangen in onze Discord! Voor meer handheldreviews kun je terecht in ons wekelijks groeiende overzicht.